18.19.11.2011 85 Konferencja Konsultacyjno Informacyjna "Zmamiona i plamy barwnikowe" 1-722/0-63-014-2011
19-23.09.2011 Patomorfologia chorób wątroby
26.09 - 21.10.2011 Diagnostyka patomorfologiczna ze szczególnym uwzględnieniem materiału biopsyjnego
24-25.10.2011 Egzamin specjalizacyjny
z Patomorfologii
SPRAWOZDANIE Z 75 KONFERENCJI INFORMACYJNO-KONSULTACYJNEJ
"BADANIA OLIGOBIOPSYJNE W PRAKTYCE PATOMORFOLOGICZNEJ",
KTÓRA ODBYŁA SIĘ W DNIACH 25-26 MAJA 2007 ROKU
W ZAKŁADZIE PATOMORFOLOGII CMKP
Badania oligobiopsyjne stanowią niezwykle istotną część medycyny, której celem jest postawienie, często ostatecznej diagnozy choroby zasadniczej. Aby ten cel osiągnąć, konieczne są stale doskonalone techniki pobierania wycinków, jak również gotowość patomorfologa do stawiania nowoczesnych diagnoz. Bardzo ważna jest również szybkość udzielenia odpowiedzi, co na rynku najprzeróżniejszych metod diagnostycznych odgrywa kluczową rolę.
W pierwszym wystąpieniu dr n med. Krzysztof Bardadin przedstawił historię badań diagnostycznych od połowy XIX wieku zwracając uwagę na rozwój technik utrwalania, utwardzania tkanek, ich krojenia za pomocą nowoskonstruowanych mikrotomów jak również pobieżnie omówił postępy w barwieniu preparatów. Drugi jego wykład skoncentrowany był na zagadnieniach jakości preparatu, wniosków wypływających z ogólnopolskiego programu zapewnienia jakości POLQA. W dotychczas przeprowadzonych sesjach wyniki ukazują brak wystandaryzowanych metod zarówno dotyczących procesu obróbki tkanek jak również barwień. Wynikiem tego jest różna jakość preparatów. Autor pokazał typowe "grzechy" laboratoryjne, które koncentrują się głównie na jakości skrawka parafinowego (grube, pourywane fragmenty, schodki z noża) oraz różnorodności barwienia.
Prof. Janina Orłowska omówiła szczegółowo diagnostykę oligobiopsyjną zapaleń przewodu pokarmowego stwierdzając, że w tej grupie rozpoznań panuje największa różnorodność. Szczególnie ważne jest zaprzestanie rozpoznawania tzw. Niespecyficznych zapaleń jelita grubego ("colitis chronica nonspecifica"), które jako pojęcie kliniczne nie istnieje, natomiast jest niestety dość często używane przez patologów.
Badania oligobiopsyjne wątroby (dr n med. Krzysztof Bardadin) oraz nerek (dr n med. Agnieszka Perkowska-Ptasińska) mają nieco inny cel - służą opisowi zmian obserwowanych w tkankach i korelacji z obrazem klinicznym. W tych przypadkach większość biopsji służy ocenie procesów zapalnych, gdzie diagnoza etiologiczna lub kliniczna jest pewna przed biopsją, jednak nieznany jest stan morfologiczny wątroby, w tym również procesów włóknienia i reparacji tkanek. Aby patomorfolog mógł dokonać właściwej interpretacji, konieczne jest właściwe skierowanie z podaniem niezbędnych danych klinicznych. Z drugiej strony patomorfolog nie powinien w sposób lakoniczny opisywać diagnozy, lecz skoncentrować się na opisie szczegółów morfologicznych.
Prof. Jan Bręborowicz omówił powszechnie wykonywane badania biopsji gruboigłowej stercza, która ma przede wszystkim za cel postawienie diagnozy raka. Wskazał na nowe ujęcie "Gleason score" i zasady pisania odpowiedzi. Omówił również zasady postępowania z materiałem z elektroresekcji stercza, którego obfitość kreuje ogromne koszty (przy założeniu, że całość materiału podlega badaniu). W przypadkach, gdy nie istnieje podejrzenie kliniczne nowotworu, należy pobierać po dwie kasetki z każdego płata (amerykańskie standardy dopuszczają max. 8), a jeżeli w badaniu mikroskopowym znajdą się jakieś ogniska budzące wątpliwości, należy dopuścić materiał.
Ten sam temat obfitości materiału występuje w materiałach z elektroresekcji guzów pęcherza moczowego, z zastrzeżeniem, że jest to jednak materiał onkologiczny i musi być badany w całości. Dr n med. Maciej Wysocki, który omawiał ten materiał, wskazał w wykładzie na zasady rozpoznawania raków nienaciekających, w tym i badaniami ultrasonograficznymi, technice oceny naciekania ściany.
Do udziału w Konferencji zgłosiło się 110 osób, przyjechało 99 Uczestnicy podkreślali, że najcenniejszy był aspekt praktyczny, pokazanie standardów zarówno opracowania materiału jak i wyniku badania histopatologicznego. Wskazywali, że bardzo potrzebne są właśnie spotkania typu "consensus meeting", aby sprawy standaryzacji w patomorfologii nabrały tempa.
Firma Olympus prezentowała w kuluarach sprzęt do skanowania preparatów mikroskopowych z możliwością oceny już zeskanowanej kolekcji preparatów mikroskopowych. Dzięki temu, każdy uczestnik mógł ocenić preparaty w "technologii cyfrowej", w której to na ekranie monitora można obejrzeć cały preparat, przesuwać go, powiększać, kontrastować, zmieniać jasność itd. Widać wyraźnie, że ta technologia zaczyna intensywnie wchodzić na rynek i nie ulega wątpliwości jest początkiem "mikroskopu cyfrowego" i pracy patomorfologa w Internecie.
W godzinach popołudniowych i wieczornych wyłożone były przy mikroskopach preparaty konsultacyjne, z którymi każdy uczestnik mógł się zapoznać. Niestety, tym razem było "tylko" 11 przypadków, choć trzeba przyznać ciekawych.
Następnego dnia, w Sali Szkoleniowej Zakładu odbyła się prezentacja oraz dyskusja dotycząca tych przypadków.
W zespole orzekającym uczestniczyli kol. A. Nasierowska-Guttmejer, R. Kordek, B. Papla oraz K. Bardadin.
Przedstawiono 11 przypadków, w tym m. innymi:
- Historyce rich T-cell lymphoma,
- Interdigitating dendritic cell sarcoma
- Carcinoma tubulare glandulae salivaris
- Fascitis nodularis
- Neurofibroma
- Cellular angiofibroma coli Utemi (2 przypadki)
- Atypical fibroxanthoma cutis
- Cellular dermatofibroma
- Solitary fibrous tumor cavi nasi
- "Carcinosarcoma" vesicae urinariae
Na zakończenie konferencji gospodarz spotkania zaprosił na kolejną Konferencję :
" WYBRANE ZAGADNIENIA Z PATOLOGII CHORÓB PŁUC I OPŁUCNEJ",
która odbędzie się w dniach 23-24.11.2007 w Sali Konferencyjnej CMKP ul. Marymoncka 99. Drugi dzień, odbywający się w Zakładzie Patomorfologii CMKP jak zwykle poświęcony jest konsultacji preparatów. Nr szkolenia: 1-722-63-021-2007
Konferencja przeznaczona jest dla lekarzy w trakcie i po specjalizacji. Szczególnie zalecany jest dla kierowników (i ich zastępców) zakładów oraz patomorfologów pracujących w nadzorze specjalistycznym. Zapraszam szczególnie gorąco młodych lekarzy w trakcie specjalizacji, to dobra okazja nauczenia się wielu rzeczy, jak również skonfrontowania swoich umiejętności z "trudnymi" przypadkami. Jest już czas aby pomyśleć o prezentacji ciekawych przypadków podczas konferencji konsultacyjnej. Zgłoszenia na stronie internetowej.